1. Maden Arama ve İşletme Süreci Genel Akış:
A. Maden Arama Aşamaları
A.1- Rezerv Alanı Tespiti (saha seçimi ve analiz)
A.2- Arama Ruhsatı Başvurusu
A.3- Sondaj ve Etüt
A.4- Maden Kaynağının Kanıtlanması (rezerv raporu)
B. İşletme Aşamaları
B.5- Maden İşletme Projesi Hazırlığı
B.6- ÇED Süreci ve Onayı
B.7- İşletme Ruhsatı ve İzni
B.8- Faaliyete Başlama ve Takip Süreci
2. Rezerv Alanlarının Tespiti
• Jeoloji, jeofizik ve jeokimya etütleri yapılır.
• Uydu görüntüleri, haritalar ve varsa geçmiş veriler değerlendirilir.
• Arazi çalışmaları ve numune analizleri yapılır.
• Hedef sahalar belirlenir ve koordinatları çıkarılır.
3. Arama Ruhsatı Başvurusu
• Başvuru Makamı: Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü (MAPEG)
• Başvuru e-Devlet üzerinden Maden Sicil Portalı aracılığıyla yapılır:
Gerekli Belgeler:
• Talep dilekçesi
• Koordinat dosyası (UTM/ED50 sisteminde)
• Harç ve teminat makbuzları
Ruhsat Türleri:
• IV. Grup Ruhsat: Metalik madenler (altın, bakır, demir vb.)
• I-II. Grup Ruhsat: Kum-çakıl, taş ocakları, mıcır, bentonit vb
4. Sondaj ve Etüt Çalışmaları
• Ruhsat alındıktan sonra ön arama ve genişletilmiş arama aşamaları yürütülür.
• Bu aşamada sondaj kuyuları açılır, numuneler alınır, analiz ve raporlamalar yapılır.
• Arama faaliyetleri için "ÇED Gerekli Değildir" kararı alınması gerekebilir.
5. Rezerv Belirleme ve Raporlama
• Jeoloji ve rezerv raporu hazırlanır.
• Türkiye'de UMREK koduna uygunluk zorunlu hale gelmektedir (Ulusal Maden Kaynak ve Rezerv Raporlama Komisyonu).
• Bu raporlar MAPEG’e sunulur.
6. Maden İşletme Projesi Hazırlığı
MAPEG’e sunulacak Maden İşletme Projesi, şu bölümlerden oluşur:
• Rezerv durumu ve planlanan üretim kapasitesi
• İşletme yöntemi (açık ocak, yer altı madenciliği vb.)
• Tesiste kullanılacak ekipmanlar
• Atık yönetimi (pasa, flotasyon atığı vb.)
• İş güvenliği ve çevre tedbirleri
• Su, enerji, ulaşım altyapısı
Proje MAPEG’e proje onayı için sunulur.
7. ÇED Süreci (Çevresel Etki Değerlendirmesi)
• EK-1 kapsamındaysa → ÇED Raporu hazırlanır.
• EK-2 kapsamındaysa → Proje Tanıtım Dosyası (PTD) ile başvuru yapılır.
ÇED olumlu / gerekli değildir kararı alınmadan işletmeye geçilemez.
8. İşletme Ruhsatı ve İzni
• MAPEG, ÇED olumlu kararı sonrası işletme ruhsatını verir.
• Ruhsat süresi genellikle 10 yıldır (uzatılabilir).
• İşletme faaliyetleri için ayrıca şu izinler alınmalıdır:
| Gerekli İzin | İzin Veren Kurum |
|---|---|
| Orman İzni / Ağaç Kesim İzni | Tarım ve Orman Bakanlığı |
| Tarım Dışı Kullanım İzni | İl Tarım Müdürlüğü |
| Su Kullanım Hakkı | DSİ |
| Gayri Sıhhi Müessese (GSM) Ruhsatı | Belediye / İl Özel İdare |
| Patlayıcı Kullanım İzni | Valilik / Jandarma |
| Mülkiyet Hakkı İzinleri | Hazine / Tapu Müdürlüğü |
Ruhsat ve Faaliyet Sorgulama
MAPEG e-Maden Portalı üzerinden sorgulama yapılabilir.
İlgili Mevzuat ve Yönetmelikler:
1. 3213 Sayılı Maden Kanunu
2. Maden Yönetmeliği (2023 güncel)
3. Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliği
4. UMREK Tebliği
5. İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatları Yönetmeliği
Özetle Süreç Şu Şekildedir:
1. Saha Seçimi ve Rezerv Araştırması
2. Arama Ruhsatı Başvurusu (MAPEG)
3. Sondaj ve Jeolojik Etütler
4. Rezerv Raporu (UMREK’e uygun)
5. Maden İşletme Projesi
6. ÇED Süreci (Olumlu Karar)
7. İşletme Ruhsatı ve Tüm Yasal İzinler
8. Faaliyet Başlangıcı ve Denetim Süreçleri